DE PEEL-RAAMSTELLING 1940


 

Tijdens de presentatie van mijn nieuwe boek en klankbeeld: “Griendtsveen: betaald met turf” wees ik er op dat de Peel is geplaveid met sagen en volksverhalen. Het is in historisch, cultureel en landschappelijk opzicht een zeer boeiend gebied. In "De Natuurgids" zal ik een aantal fotoverhalen van de Peel-Raamstelling publiceren. In deel 8 zal ik een samenvatting maken van de reeds gepubliceerde afleveringen met foto’s. Dank zij mijn netwerk van Peelvrienden ontving ik een overstelpende hoeveelheid foto’s en informatie over de historie van de Peel-Raamstelling. Ik ben voornemens dit te bundelen in een reisgids: “Een tocht langs een tankgracht en kazematten”. Het wordt een boekwerk (formaat A4) ca. 200 pagina’s, waarvan 100 pagina’s foto’s.

MOBILISATIEPERIODE
Vanaf april 1939 waren 100.000 man permanent onder de wapenen.
Duitsland keerde zich vervolgens tegen Polen, maar nu raakte het geduld van Groot-Brittannië en Frankrijk op. Ongeveer vijf maanden later was duidelijk dat een oorlog voor de deur stond.

MOBILISATIE IN NEDERLAND, 15 LICHTINGEN ONDER DE WAPENENMaandag 28 augustus 1939. De regeringsdienst meldt: ”Ten einde ten volle voorbereid te zijn, heeft de regering gemeend niet langer te mogen wachten met het nemen van uiterste voorzorgmaatregelen. Daarom is thans het bevel gegeven tot mobilisatie van leger en vloot". Bij koninklijk besluit werd luitenant-generaal J.H. Reinders, chef van de generale staf benoemd tot opperbevelhebber.

 

WIJ BLIJVEN PARAAT
Oefening van het veldleger, ergens op de stille heide, misschien wel in de Peel. Onderdelen van een regiment wielrijders voor de inspectie door de commandant van het veldleger. Er rustte vermoedelijk een door de legerleiding opgelegde zwijgplicht van de gefotografeerde locaties.
Foto: Katholieke Illustratie 21 december 1939.


De Peel-Raamstelling was een Nederlandse verdedigings-linie die in 1939 werd aangelegd en op 10 mei 1940, de eerste Nederlandse oorlogsdag is gevallen. De stelling bevond zich achter de Maaslinie, variërend van 9 km tot 21 km van elkaar. De stelling was gelegen vanaf de zuidpunt van de Zuid- Willemsvaart, langs de Peelkanalen tot aan de Maas bij Grave.

De vele in Nederland aanwezige betonwerken, die deel uitmaakten van verschillende verdedigingsstelsels, krijgen de laatste jaren meer en meer de aandacht. De meeste belangstelling lijkt daarbij uit te gaan naar de soms imposante werken (bunkers) die de Duitse bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft gebouwd. Wellicht minder bekend is dat vóór deze oorlog al honderden kazematten verrezen ten behoeve van de verdediging van Nederland. (Kazematten in het Interbellum)


HITLER HOUDT EEN REDEVOERING IN DANZIG.
Dinsdag 19 september 1939. Rijkskanselier Hitler tijdens de redevoering, waarop de hele wereld in spanning wachtte en waarin naar het oordeel der geallieerden geen duidelijk omschreven vredesvoorstellen werden gedaan.

Op de dag dat koningin Wilhelmina haar troonrede uit-sprak, hield Adolf Hitler in Danzig, in het veroverde Polen, een felle rede. De Führer gaf Polen de schuld van alle rampspoed, laakte de Poolse legerleiding, sprak wederom over dat éne doel van Duitsland: de vernietiging van het verdrag van Versailles.
Hij trok scherp te velde tegen de Engelsen in het algemeen en de Britse blokkade in het bijzonder en maakte een zinspeling op een geheim Duits wapen.

In het voorjaar van 1940 brengt koningin Wilhelmina een inspectiebezoek aan de Nederlandse troepen en verdedigingslinies.